Dit leidt normaal gesproken tot een stijging van de totale hypotheekschuld. Kopers zijn namelijk vaak jonger dan verkopers en hebben daarom een hogere hypotheek ten opzichte van de woningwaarde dan de verkopende partij, schrijft de Rabobank in een economisch commentaar over de huizenmarkt. Het effect van de stijgende prijzen en transactieaantallen is in 2014 echter volledig teniet gedaan door de extra aflossingen op bestaande hypotheken. Deze extra aflossingen zijn vooral ingegeven door de lage spaarrente en de tijdelijke verruiming van de schenkingsvrijstelling (van oktober 2013 tot en met december 2014). Alleen al bij de Rabobank bedroegen de extra aflossingen op hypotheken 4 miljard euro in 2014, nóg hoger dan de 3,6 miljard euro van 2013. Ook andere banken melden hoge extra aflossingen op hypotheken.
Schenking
De woningeigenaren die over voldoende middelen beschikken om extra af te lossen zijn doorgaans de wat oudere mensen van wie de woning niet onder water staat. Extra aflossingen uit spaargeld hebben vooral invloed op potentiële restschulden wanneer sprake is van een schenking aan kinderen. Bijna de helft van alle kinderen die een eigenwoningschenking ontvingen, gebruikte deze voor aflossingen, blijkt uit gegevens van het Netwerk Notarissen. Hiermee wordt een potentiële restschuld bij verhuizing lager.
Meer woningverkopen in 2015
Voor 2015 verwachten wij een verdere toename van de woningverkopen en de huizenprijzen, zoals te lezen is in ons Kwartaalbericht Woningmarkt. Dit heeft een opwaarts effect op de uitstaande hypotheekschuld. Daarentegen hebben de lage rente en fiscale prikkels een dempende werking op de groei van de hypotheekschuld. Wij verwachten dat de rente op een laag niveau blijft, zodat een deel van de meer welvarende huishoudens net als in 2013 en 2014 de voorkeur zal blijven geven aan extra aflossen of beleggen boven extra sparen.
Drukkend effect
Ook de invoering van een annuïtair regime voor nieuwe hypotheken voor huishoudens die aanspraak willen maken op hypotheekrenteaftrek hebben een drukkend effect op de groei van de hypotheekschuld. Dit effect doet zich echter pas na een langere periode voor doordat de betalingen bij een annuïteitenhypotheek de eerste jaren vooral uit rente bestaan en voor een klein deel uit aflossing.
